جراحی دررفتگی مکرر شانه

دررفتگی مکرر شانه: علل، علائم، و درمان

دررفتگی مکرر شانه یکی از مشکلات رایج در مفاصل بدن است که به‌ویژه در افراد فعال و ورزشکاران مشاهده می‌شود. شانه به‌دلیل ساختار پیچیده و آزادی حرکت زیاد، به‌خصوص در معرض آسیب‌ها و دررفتگی قرار دارد. دررفتگی مکرر شانه به وضعیتی اشاره دارد که در آن مفصل شانه به‌طور مکرر و به‌دفعات از جای خود خارج می‌شود، و باعث درد و ناتوانی در حرکت شانه می‌گردد.

 

آناتومی شانه به چه شکل است؟

شانه از چندین قسمت اصلی تشکیل شده که شامل استخوان‌ها، مفاصل، عضلات و رباط‌ها می‌شود. سه استخوان اصلی شانه عبارتند از:

1. استخوان بازو (هومروس): این استخوان، بزرگ‌ترین استخوان شانه است که سر آن به مفصل گلنوئید در کتف وصل می‌شود.
2. کتف (اسکاپولا): این استخوان صاف و پهن، بخش عقبی شانه را تشکیل می‌دهد و مفصل گلنوئید را ایجاد می‌کند که محل قرارگیری سر استخوان بازو است.
3. ترقوه (کلاویکل): این استخوان طولانی و باریک، از بالای قفسه سینه عبور کرده و به کتف متصل می‌شود.

شانه یک مفصل توپ و حفره‌ای (ball-and-socket) است که در آن سر استخوان بازو مانند توپ در حفره‌ای کم‌عمق در کتف قرار می‌گیرد. این مفصل از کپسول مفصلی و رباط‌ها حمایت می‌شود. همچنین، عضلات روتاتور کاف، که شامل چهار عضله اصلی هستند، وظیفه حرکت و پایداری شانه را بر عهده دارند.

علت‌های در رفتن مکرر شانه چیست؟

دلایل مختلفی می‌تواند موجب دررفتگی مکرر شانه شود که برخی از آن‌ها شامل موارد زیر است:

• آسیب‌های قبلی: اگر فردی سابقه دررفتگی شانه داشته باشد، احتمال تکرار آن بیشتر است. آسیب‌های قبلی ممکن است به رباط‌ها، تاندون‌ها یا عضلات شانه آسیب زده و باعث ناپایداری مفصل شوند.
• شل بودن رباط‌ها: برخی افراد به‌طور طبیعی دارای رباط‌های شل‌تر یا انعطاف‌پذیرتری هستند که این موضوع می‌تواند باعث شود مفصل شانه به‌راحتی از جای خود خارج شود.
• ضعف عضلانی: عضلات ضعیف، به‌ویژه عضلات روتاتور کاف، که شانه را پایدار نگه می‌دارند، ممکن است به ناپایداری مفصل و دررفتگی مکرر منجر شوند.
• آسیب‌های ورزشی: فعالیت‌هایی که نیاز به حرکات سریع و شدید شانه دارند، مانند ورزش‌های برخوردی (فوتبال، بسکتبال، کشتی) یا حرکات پرتابی (والیبال، بیسبال) می‌توانند باعث دررفتگی مکرر شانه شوند.
• اختلالات ساختاری: در برخی موارد، مشکلات ساختاری مادرزادی یا ناهنجاری‌های ژنتیکی در مفصل شانه می‌توانند موجب ناپایداری آن شوند.

علائم دررفتگی شانه چگونه است؟

 

دررفتگی مکرر شانه می‌تواند علائم مختلفی داشته باشد، از جمله:

• درد شدید و ناگهانی: درد در محل مفصل شانه بلافاصله پس از دررفتگی رخ می‌دهد و ممکن است به سایر بخش‌های بازو و کتف گسترش یابد.
• تورم و التهاب: شانه ممکن است به‌دلیل آسیب به بافت‌های اطراف متورم و ملتهب شود.
• از دست دادن حرکت شانه: پس از دررفتگی، بیمار قادر به حرکت طبیعی شانه نخواهد بود و احساس می‌کند که شانه در محل نادرستی قرار گرفته است.
• بیرون زدگی یا تغییر شکل: ممکن است استخوان بازو از محل طبیعی خود خارج شده و باعث تغییر شکل ظاهری شانه شود.
• بی‌حسی یا گزگز در بازو و دست: در برخی موارد، آسیب به عصب‌ها می‌تواند حس بی‌حسی یا گزگز را در بازو و دست ایجاد کند.

نکات مهم هنگام مراجعه به متخصص

هنگامی که فردی دچار دررفتگی شانه می‌شود، مراجعه سریع به متخصص ارتوپدی یا پزشک مجرب بسیار مهم است. پزشک با معاینه فیزیکی و استفاده از تصویربرداری می‌تواند وضعیت مفصل را ارزیابی و درمان مناسب را پیشنهاد دهد. اطلاعاتی مانند تاریخچه آسیب‌ها، دفعات دررفتگی، شدت درد و علائم همراه می‌تواند به پزشک کمک کند تا تشخیص دقیق‌تری داشته باشد.

پزشک چطور دررفتگی شانه را تشخیص می‌دهد؟

تشخیص دررفتگی شانه معمولاً از طریق معاینه بالینی و تصویربرداری انجام می‌شود. جراح ارتوپد غرب تهران با مشاهده تغییر شکل شانه و انجام حرکات مختلف می‌تواند ناپایداری مفصل را ارزیابی کند. ابزارهای تشخیصی شامل:

• اشعه ایکس (X-ray): برای بررسی موقعیت استخوان‌ها و تشخیص شکستگی‌های احتمالی.
• MRI: برای ارزیابی بافت‌های نرم مانند رباط‌ها، تاندون‌ها و عضلات.

دررفتگی مفصل شانه چه عوارضی دارد؟

دررفتگی مکرر شانه می‌تواند عوارض متعددی به همراه داشته باشد:

• آسیب به عصب‌ها و عروق خونی: در هنگام دررفتگی، عصب‌ها و رگ‌های خونی اطراف مفصل شانه ممکن است تحت فشار یا کشش قرار گیرند.
• پارگی غضروف بانکارت (Bankart): در برخی موارد، دررفتگی مکرر شانه می‌تواند به پارگی غضروفی که سر استخوان بازو را در محل خود نگه می‌دارد، منجر شود.
• ضعف مزمن عضلانی: تکرار دررفتگی می‌تواند منجر به ضعف مداوم عضلات و ناتوانی در حرکت‌های روزمره شود.
• آرتروز زودرس: در برخی موارد، دررفتگی مکرر شانه ممکن است باعث تغییرات دژنراتیو در مفصل و منجر به آرتروز زودرس شود.

در هنگام در رفتگی شانه اقدامات لازم پیش از مراجعه به پزشک چیست؟

اگر شانه دچار دررفتگی شود، اقدامات زیر می‌تواند پیش از مراجعه به پزشک انجام شود:

• بی‌حرکت کردن شانه: استفاده از اسلینگ یا باند برای ثابت نگه داشتن شانه و بازو.
• کمپرس یخ: برای کاهش درد و تورم، استفاده از کمپرس یخ به مدت 15 تا 20 دقیقه مفید است.
• اجتناب از تلاش برای جا انداختن شانه: سعی نکنید شانه خود را به‌طور دستی جا بیندازید؛ این کار ممکن است آسیب بیشتری وارد کند.

انواع درمان دررفتگی مفصل شانه به چه شکل است؟

 

درمان‌های متعددی برای دررفتگی شانه وجود دارد که بسته به شدت و تکرار آن متغیر است:

• درمان‌های غیر جراحی:
  • استفاده از اسلینگ برای بی‌حرکت کردن شانه
  • فیزیوتراپی برای تقویت عضلات روتاتور کاف
  • تمرینات کششی و تقویتی برای افزایش پایداری مفصل
  • داروهای ضد التهابی برای کاهش درد و تورم
• درمان‌های جراحی:
  • در صورت ناپایداری مکرر و عدم موفقیت درمان‌های غیر جراحی، جراحی برای ترمیم بافت‌های آسیب‌دیده انجام می‌شود.

جراحی دررفتگی مکرر شانه به چه صورت است؟

اگر دررفتگی مکرر شانه منجر به ناپایداری شدید مفصل شود و درمان‌های غیر جراحی موثر نباشند، جراحی گزینه‌ی مناسب‌تری خواهد بود. جراحی به هدف ترمیم بافت‌های آسیب‌دیده و افزایش پایداری مفصل انجام می‌شود. یکی از روش‌های رایج در این زمینه، ترمیم غضروف بانکارت است که در آن غضروف پاره‌شده ترمیم و مفصل شانه تثبیت می‌شود.

عمل جراحی آرتروسکوپی شانه

آرتروسکوپی یک روش کم‌تهاجمی است که با استفاده از دوربین و ابزارهای مخصوص، جراحی داخل مفصل شانه انجام می‌شود. این روش با مزایایی مانند کاهش عوارض جانبی، زمان بهبودی کوتاه‌تر و کاهش احتمال عفونت همراه است. آرتروسکوپی شانه برای ترمیم پارگی‌های رباط و غضروف یا اصلاح مشکلات ساختاری شانه به‌کار می‌رود.

بهترین روش درمان دررفتگی مفصل شانه چیست؟

انتخاب بهترین روش درمانی بستگی به وضعیت بیمار دارد. برای برخی افراد، درمان‌های غیر جراحی مانند فیزیوتراپی و تقویت عضلات ممکن است کافی باشد، در حالی‌که برای دیگران، جراحی بهترین گزینه خواهد بود. پزشک بر اساس شدت دررفتگی، دفعات آن و نیاز بیمار، بهترین روش را توصیه می‌کند.

مراقبت‌های بعد از عمل دررفتگی شانه

بعد از جراحی، مراقبت‌های خاصی برای بهبود سریع‌تر و جلوگیری از دررفتگی مجدد مورد نیاز است:

• استفاده از اسلینگ برای حمایت از شانه و کاهش حرکت
• جلسات فیزیوتراپی برای بازیابی دامنه حرکت و تقویت عضلات
• اجتناب از فعالیت‌های سنگین و حرکات شدید تا زمان بهبودی کامل

بهترین متخصص عمل دررفتگی شانه

برای انتخاب بهترین جراح شانه، توجه به تخصص و تجربه پزشک اهمیت زیادی دارد. پزشکانی که در زمینه جراحی شانه و به‌ویژه جراحی‌های آرتروسکوپی تخصص دارند، می‌توانند بهترین گزینه برای درمان دررفتگی مکرر شانه باشند.

هزینه عمل جراحی دررفتگی شانه

هزینه جراحی شانه بستگی به عوامل متعددی دارد از جمله: نوع جراحی، بیمارستان، تجربه جراح و نیاز به فیزیوتراپی بعد از عمل. عمل‌های کم‌تهاجمی مانند آرتروسکوپی شانه هزینه بیشتری دارند اما به دلیل زمان بهبودی کوتاه‌تر و عوارض کمتر، به‌صرفه‌تر هستند.